Opłacalność wykorzystania pojazdów zasilanych nie tylko olejem napędowym, ale i LPG wzrosła w tym roku w Polsce. Obecnie ceny paliw i tak są znacznie niższe niż jeszcze rok temu, a to za sprawą tańszej baryłki ropy na rynkach światowych. Na początku czerwca zeszłego roku litr benzyny bezołowiowej 95-oktanowej kosztował średnio 4,59 zł, ON – 4,67 zł, a LPG 2,15 zł. W tym roku ceny te wynosiły odpowiednio: Pb 95 – 4,29 zł, ON – 3,59 zł, a LPG – 1,65 zł. Jak widać, dysproporcja cen benzyny i diesla jest duża. Wynika to ze specyficznej sytuacji na światowych rynkach. Stosunek popytu i podaży dla benzyn jest bardziej napięty niż dla olejów, co przekłada się na bardziej dynamiczne wzrosty ich cen. Trzeba też pamiętać o wyższej akcyzie dla benzyny niż dla oleju napędowego.

Skąd to się bierze?
W Polsce końcowa cena paliwa na stacjach jest pochodną wielu czynników. Przede wszystkim o jej ruchach decydują tendencje w notowaniach na rynkach międzynarodowych ropy naftowej i paliw, za którymi to trendami podążają polscy hurtownicy. Na świecie ropą i paliwami handluje się w dolarach amerykańskich, tak więc duże znaczenie ma kurs złotówki wobec tej waluty.

Co jakiś czas zmianie podlega też opodatkowanie paliw w Polsce, co ma bezpośredni wpływ na ceny.

Trzeba pamiętać, że cena sprzedawcy, gdzie wliczony jest koszt wyprodukowania, marża producenta i stacji, wcale nie jest najważniejszą składową ceny litra paliwa. Stanowi ona jedynie trzecią część ceny paliwa kupowanego przez kierowców. Najważniejszą składową jest podatek akcyzowy (ok. 42 proc., wysokość zależy od rodzaju paliwa, tj. czy to jest benzyna, czy olej napędowy), a następnie podatek VAT (ok. 18 proc.) oraz opłata paliwowa (ok. 2 proc.).

Ceny rosną
Ceny paliw podlegają przeważnie okresowym wahaniom zarówno na rynkach światowych, jak i polskim. W ostatnim okresie windowanie notowań powodował spadek zapasów ropy naftowej w Stanach Zjednoczonych, wynikający ze wzrostu popytu na benzynę, z racji rozpoczęcia sezonu letnich wyjazdów. Wpływa to również na ceny w Polsce. Na ich wzrost wpływają także całkiem niezłe dane makroekonomiczne z różnych regionów i szansa na koniec trwających od miesięcy kłopotów ekonomicznych – jak wiadomo, gdy globalna gospodarka ma się dobrze, to wzrasta zapotrzebowanie także na źródła energii. Aktualnie słaby jest jednocześnie dolar amerykański. Trzeba pamiętać, że notowania tej waluty są odwrotnie związane z ceną ropy. Przeważnie działa to tak, że gdy jedno słabnie, to drugie drożeje.

W czerwcu cena ropy osiągnie poziom 70 dolarów za baryłkę. Głównym czynnikiem, decydującym w najbliższej przyszłości o cenach, będą wspomniane zapasy, zarówno w USA, jak i ogólnie w państwach rozwiniętych, oraz tempo i skala poprawiania się sytuacji światowej gospodarki, zmagającej się z recesją. Przy założeniu utrzymywania się kursu złotówki wobec dolara na poziomie podobnym jak teraz lub nawet nieco mocniejszym, ale bez gwałtownego nabrania siły przez złotego, oznaczać to może dalsze umocnienia cenowe na polskim rynku hurtowym o kolejne kilkadziesiąt złotych dla benzyn i olejów.

Lato to okres wzmożonych podróży. Rośnie więc popyt na paliwa, głównie benzynę, która u nas oraz w innych regionach świata jest podstawowym paliwem kierowców prywatnych.

Krajowe rafinerie wraz z nadejściem czerwca już wprowadziły podwyżki cen, stąd benzyna i olej napędowy zdrożały nawet o 20 gr w ciągu tygodnia. Już wkrótce średnia cena litra Pb 95 może przekroczyć 4,40 zł, a na niektórych stacjach osiągnie poziom nawet o ok. 20 gr wyższy.

Taniej będzie oferowany olej napędowy. Jego przeciętna cena może mieścić się w czerwcu w przedziale 3,55–3,70, ale może on zdrożeć w okresie wakacyjnym nawet 20 gr za litr i będzie oferowany w cenach trochę niższych niż 4 zł. Minimalne korekty cen będzie można też zauważyć tankując autogaz. Średnia cena LPG powinna w zależności od regionu i typu stacji wynieść w najbliższych kilkunastu dniach średnio 1,60–1,67 zł. Warto zaznaczyć, że rośnie jego konkurencyjność cenowa wobec benzyny, dla której jest on alternatywą. Aktualnie cena autogazu stanowi około 38% ceny litra benzyny.

Ceny spadną za kilka miesięcy
W drugim półroczu za benzynę i olej napędowy powinniśmy płacić mniej niż w okresie wakacyjnym. Ceny będą się, oczywiście, cały czas wahać, ale w pewnym momencie oba paliwa mogą kosztować poniżej 4 zł. Skurczy się również różnica między nimi, obecnie wynosząca ok. 60–70 gr.

Warto dodać, że jesień i zima to z kolei czas popytu na olej grzewczy, a że w tej samej grupie produktowej jest też olej napędowy, to cały ten podsektor wtedy skupia uwagę dealerów z giełd paliwowych. Trzeba pamiętać o tym, że notowaniami potrafią zachwiać w obie strony nieprzewidziane wydarzenia o charakterze ekonomicznym, politycznym czy nawet społecznym. Wówczas tradycyjne zasady prognozowania nie dają się zastosować.

Na dodatek, jeśli do października br. kurs euro nie spadnie o złotówkę, to prawdopodobny jest wzrost stawki akcyzy na paliwa od 2010 roku. Wyznacza ją Ministerstwo Finansów na podstawie minimalnych unijnych stawek wyrażonych w euro. Ewentualny wzrost akcyzy podniósłby cenę benzyny w stosunku do dzisiejszych poziomów o ok. 20 gr i oleju napędowego o ok. 50 gr za litr. Podwyżka może mieć jednak bardziej łagodny przebieg, ponieważ na cenę paliwa ma wpływ również jego cena rynkowa, a zatem jeśli produkty ropopochodne potanieją, to zniwelują ewentualną podwyżkę podatku. Na razie nie ma się więc co martwić ewentualną podwyżką podatku, bo do faktycznych decyzji jeszcze daleko.